Last updated: 14 June 2026

ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀ (ବାଗ୍ ଦେବୀ)
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ / ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା ବିଧି
Last updated: 14 June 2026
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ / ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଗୃହରେ ପାଳିତ ହୁଏ। ମାଘ ଶୁକ୍ଳ ପଞ୍ଚମୀରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ବିଦ୍ୟା, ସଙ୍ଗୀତ, କଳା ଓ ବୁଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ସରସ୍ୱତୀ ମାତାଙ୍କ ପୂଜା କରନ୍ତି।
Occasionମାଘ ଶୁକ୍ଳ ପଞ୍ଚମୀ (ଜାନୁଆରୀ-ଫେବ୍ରୁଆରୀ)
Muhuratସକାଳ ପ୍ରାତଃ — ବସନ୍ତ ଋତୁ ଆରମ୍ଭ
Puja Samagri (Items Required)
5 items
Puja Procedure — Steps (4 steps)
विस्तृत पूजा विधि देखने के लिए किसी भी चरण (Step) पर क्लिक करें
Step 1ସରସ୍ୱତୀ ସ୍ଥାପନ
चरण 1 विधिସରସ୍ୱତୀ ପ୍ରତିମା ବା ଚିତ୍ର ସ୍ୱଛ ସ୍ଥାନରେ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତୁ। ସର୍ବ ପୁସ୍ତକ, କଲମ ଓ ବାଦ୍ୟୟନ୍ତ୍ର ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ନିକଟରେ ରଖନ୍ତୁ।
Step 2ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା
चरण 2 विधिହଳଦିଆ ଫୁଲ, ସିନ୍ଦୂର, ଚନ୍ଦନ ଅର୍ପଣ। "ଓଁ ସରସ୍ୱତ୍ୟୈ ନମଃ" ମନ୍ତ୍ର ଜପ। ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସାମୂହିକ ପୂଜା — ସମସ୍ତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଅଂଶଗ୍ରହଣ।
Step 3ବିଦ୍ୟା ଆରମ୍ଭ ଓ ଅକ୍ଷର ଆରମ୍ଭ
चरण 3 विधिଛୋଟ ପିଲାଙ୍କର ହାଟେ ଖଡ଼ି ବା କଲମ ଦେଇ ପ୍ରଥମ ଅକ୍ଷର ଲେଖାନ୍ତୁ — ଏହା "ବିଦ୍ୟା ଆରମ୍ଭ" / "ହାତେ ଖଡ଼ି" ସଂସ୍କାର।
Step 4ପ୍ରସାଦ ବଣ୍ଟନ
चरण 4 विधिଖିଚୁଡ଼ି ଓ ବେଗୁଣ ଭଜା ନୈବେଦ୍ୟ ଅର୍ପଣ ପରେ ପ୍ରସାଦ ବଣ୍ଟନ। ମିଠା ଓ ଫଳ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦିଅନ୍ତୁ।
Main Mantra
ଓଁ ସରସ୍ୱତ୍ୟୈ ନମଃ ।
ସରସ୍ୱତୀ ନମସ୍ତୁଭ୍ୟଂ ବରଦେ କାମରୂପିଣୀ ।
ବିଦ୍ୟାରମ୍ଭଂ କରିଷ୍ୟାମି ସିଦ୍ଧିର୍ ଭବତୁ ମେ ସଦା ।
Benefits of this Puja
ବିଦ୍ୟା ଓ ବୁଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି, ପରୀକ୍ଷାରେ ସଫଳତା, କଳା ଓ ସଙ୍ଗୀତରେ ନିପୁଣତା।
Important Notes
• ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗ ବସନ୍ତ ଋତୁ ଓ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ — ହଳଦିଆ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତୁ।
• ପୂଜା ଦିନ ପୁସ୍ତକ ପଢ଼ିବା ନିଷେଧ — ସରସ୍ୱତୀ ବିଶ୍ରାମ ନେଉଛନ୍ତି ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ।
• ବିଦ୍ୟାଳୟ ବନ୍ଦ ଦିନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ପୂଜା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ।
• ଛୋଟ ପିଲାଙ୍କ ବିଦ୍ୟା ଆରମ୍ଭ ପାଇଁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦିନ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ / ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା ବିଧି କେବେ କରାଯାଏ ଏବଂ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ କଣ?
ମାଘ ଶୁକ୍ଳ ପଞ୍ଚମୀ (ଜାନୁଆରୀ-ଫେବ୍ରୁଆରୀ) — ସକାଳ ପ୍ରାତଃ — ବସନ୍ତ ଋତୁ ଆରମ୍ଭ
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ / ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା ବିଧି ପାଇଁ କେଉଁ ପୂଜା ସାମଗ୍ରୀ ଦରକାର?
ସରସ୍ୱତୀ ପ୍ରତିମା ବା ଚିତ୍ର, ପୁସ୍ତକ, କଲମ, ବାଦ୍ୟୟନ୍ତ୍ର, ହଳଦିଆ ଫୁଲ, ଜବା ଫୁଲ, ଧୂପ, ଦୀପ, ନଡ଼ିଆ, ଖିଚୁଡ଼ି ଓ ବେଗୁଣ ଭଜା
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ / ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା ବିଧିରେ କେଉଁ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରାଯାଏ?
ଓଁ ସରସ୍ୱତ୍ୟୈ ନମଃ ।
ସରସ୍ୱତୀ ନମସ୍ତୁଭ୍ୟଂ ବରଦେ କାମରୂପିଣୀ ।
ବିଦ୍ୟାରମ୍ଭଂ କରିଷ୍ୟାମି ସିଦ୍ଧିର୍ ଭବତୁ ମେ ସଦା ।
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ / ସରସ୍ୱତୀ ପୂଜା ବିଧି କଲେ କେଉଁ ଲାଭ ମିଳେ?
ବିଦ୍ୟା ଓ ବୁଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି, ପରୀକ୍ଷାରେ ସଫଳତା, କଳା ଓ ସଙ୍ଗୀତରେ ନିପୁଣତା।
Other Regional Traditions