
দেৱী সৰস্বতী
সৰস্বতী পূজা বিধি
Last updated: 14 June 2026
সৰস্বতী পূজা অসমত বসন্ত পঞ্চমীত মহা উৎসাহেৰে পালন কৰা হয়। বিদ্যালয়, মহাবিদ্যালয়, নামঘৰ আৰু ঘৰে ঘৰে বিদ্যাৰ দেৱী সৰস্বতীক পূজা কৰা হয়। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে নিজৰ কিতাপ, কলম আৰু বাদ্যযন্ত্ৰ দেৱীৰ চৰণত ৰাখি আশীৰ্বাদ বিচাৰে। শংকৰদেৱ-মাধৱদেৱ পৰম্পৰাত বিদ্যাৰ আৰম্ভণি সৰস্বতী বন্দনাৰে কৰা হয়।
Occasionবসন্ত পঞ্চমী (মাঘ শুক্ল পঞ্চমী — জানুৱাৰী/ফেব্ৰুৱাৰী)
Muhuratপূৰ্বাহ্ন — বসন্ত পঞ্চমীত পুৱাৰ ভাগত
Puja Samagri (Items Required)
8 items
Puja Procedure — Steps (5 steps)
विस्तृत पूजा विधि देखने के लिए किसी भी चरण (Step) पर क्लिक करें
Step 1মূৰ্তি/ছবি স্থাপনা
चरण 1 विधिবগা কাপোৰত সৰস্বতী দেৱীৰ মূৰ্তি বা ছবি স্থাপন কৰক। সন্মুখত কিতাপ, কলম, বাদ্যযন্ত্ৰ সজাওক। বগা ফুল আৰু পলাশ ফুলেৰে সজ্জিত কৰক।
Step 2পূজন আৰু মন্ত্ৰ জপ
चरण 2 विधिদেৱীক বগা ফুল, বগা চন্দন, ধূপ, দীপেৰে পূজন কৰক। মন্ত্ৰ ১০৮ বাৰ জপ কৰক।
Step 3হাতে-খড়ি / বিদ্যাৰম্ভ
चरण 3 विधिসৰু ল'ৰা-ছোৱালীক প্ৰথম আখৰ লিখিবলৈ দিয়ক — ই হাতে-খড়ি (বিদ্যাৰম্ভ) অনুষ্ঠান। কলপাত বা শিলৰ ফলকত ওঁ লিখাওক।
Step 4নৈৱেদ্য
चरण 4 विधिপায়স, বতাশা, মিঠাই আৰু ফল দেৱী সৰস্বতীক অৰ্পণ কৰক।
Step 5আৰতি আৰু প্ৰসাদ
चरण 5 विधिসৰস্বতী আৰতি গাওক। প্ৰসাদ বিতৰণ কৰক। পিছদিনা ষষ্ঠী তিথিত মূৰ্তি বিসৰ্জন কৰক।
Main Mantra
ওঁ ঐং সৰস্বত্যৈ নমঃ ।
য়া কুন্দেন্দুতুষাৰধৱলা য়া শুভ্ৰবস্ত্ৰাবৃতা ।
য়া বীণাবৰদণ্ডমণ্ডিতকৰা য়া শুভ্ৰপদ্মাসনা ॥
Benefits of this Puja
সৰস্বতী পূজাৰে বিদ্যা, বুদ্ধি, জ্ঞান আৰু কলা-সংগীতত পাৰদৰ্শিতা প্ৰাপ্ত হয়। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ পৰীক্ষাত সফলতা, বাক্-শক্তি আৰু সৃষ্টিশীল প্ৰতিভাৰ বিকাশ হয়।
Important Notes
• সৰস্বতী পূজাৰ দিনা কিতাপ পঢ়া নিষেধ — দেৱীৰ ওচৰত ৰাখি বিশ্ৰাম দিয়া হয়।
• বগা কাপোৰ পিন্ধা পৰম্পৰা — সৰস্বতী বিদ্যাৰ শুদ্ধতাৰ প্ৰতীক।
• অসমত নামঘৰত সৰস্বতী পূজা বিশেষ ধুমধামেৰে কৰা হয়।
সঘনাই সোধা প্ৰশ্ন
সৰস্বতী পূজা বিধি কেতিয়া কৰা হয় আৰু শুভ মুহূৰ্ত কি?
বসন্ত পঞ্চমী (মাঘ শুক্ল পঞ্চমী — জানুৱাৰী/ফেব্ৰুৱাৰী) — পূৰ্বাহ্ন — বসন্ত পঞ্চমীত পুৱাৰ ভাগত
সৰস্বতী পূজা বিধিৰ বাবে কি কি পূজা সামগ্ৰী লাগে?
সৰস্বতী দেৱীৰ প্ৰতিমা বা ছবি, কিতাপ, কলম, বীণা / বাদ্যযন্ত্ৰ, বগা ফুল, পলাশ ফুল, বগা কাপোৰ, বগা চন্দন, পায়স / ক্ষীৰ, ঘিউৰ চাকি, ধূপ, কৰ্পূৰ, হালধি, অক্ষত, সিন্দূৰ, কলপাত, তামোল-পাণ
সৰস্বতী পূজা বিধিত কোনটো মন্ত্ৰ জপ কৰা হয়?
ওঁ ঐং সৰস্বত্যৈ নমঃ ।
য়া কুন্দেন্দুতুষাৰধৱলা য়া শুভ্ৰবস্ত্ৰাবৃতা ।
য়া বীণাবৰদণ্ডমণ্ডিতকৰা য়া শুভ্ৰপদ্মাসনা ॥
সৰস্বতী পূজা বিধি কৰিলে কি কি লাভ হয়?
সৰস্বতী পূজাৰে বিদ্যা, বুদ্ধি, জ্ঞান আৰু কলা-সংগীতত পাৰদৰ্শিতা প্ৰাপ্ত হয়। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ পৰীক্ষাত সফলতা, বাক্-শক্তি আৰু সৃষ্টিশীল প্ৰতিভাৰ বিকাশ হয়।
Other Regional Traditions