चौरचन मिथिला का गणेश चतुर्थी संस्करण — गणेश एवं चन्द्र दोनों की पूजा। विशेष "अरिपन" डिज़ाइन — मिथिला की पवित्र भूमि चित्रकला। मिट्टी/गोबर गणेश मूर्ति। छलनी से चन्द्र दर्शन। प्रसाद = तिलकुट, लड्डू, फल। दरभंगा, मधुबनी में विस्तृत चौरचन अरिपन बनाते हैं।
Occasion
भाद्रपद शुक्ल चतुर्थी (अगस्त–सितम्बर)
Muhurat
सन्ध्या — चन्द्रोदय के बाद (चन्द्र दर्शन अनिवार्य)
Puja Samagri (Items Required)
7 items
Puja Procedure — Steps (4 steps)
विस्तृत पूजा विधि देखने के लिए किसी भी चरण (Step) पर क्लिक करें
Step 1अरिपन रचना
चरण 1 विधि
विस्तृत चौरचन अरिपन भूमि एवं दीवारों पर बनाएँ — मिथिला की अनूठी पवित्र चित्रकला। पूजा क्षेत्र सजाएँ। गणेश एवं चन्द्र अरिपन — दरभंगा/मधुबनी शैली।
Step 2गणेश स्थापना एवं पूजा
चरण 2 विधि
मिट्टी/गोबर गणेश मूर्ति स्थापित करें। दूर्वा, मोदक, पुष्प, सिन्दूर अर्पित। "ॐ गणेशाय नमः", "वक्रतुण्ड महाकाय" जपें। घी दीपक, अगरबत्ती।
Step 3चन्द्र दर्शन — छलनी से
चरण 3 विधि
चन्द्रोदय पर छलनी से चन्द्र दर्शन — मिथिला विशेष। चन्द्र देव को अर्घ्य। "ॐ चन्द्राय नमः"। परिवार सहित।
Step 4प्रसाद वितरण
चरण 4 विधि
तिलकुट, लड्डू, फल बाँटें। चौरचन कथा सुनाएँ। परिवार उत्सव। मोदक — बच्चों को विशेष।
Main Mantra
ॐ गणेशाय नमः ।
ॐ चन्द्राय नमः ।
वक्रतुण्ड महाकाय सूर्यकोटि समप्रभ ।
निर्विघ्नं कुरु मे देव सर्वकार्येषु सर्वदा ॥
• चौरचन = मिथिला का गणेश चतुर्थी — गणेश + चन्द्र।
• अरिपन = विस्तृत भूमि/दीवार चित्रकला।
• छलनी से चन्द्र दर्शन = मिथिला विशेष।
• मिट्टी/गोबर गणेश = प्राकृतिक मूर्ति।
• तिलकुट + लड्डू + मोदक = प्रसाद।
बेर-बेर पुछल जाएबला प्रश्न
चौरचन्द्र / चौठ चन्द्र पूजा विधि (मिथिला) कहिया कएल जाइत अछि आ शुभ मुहूर्त की अछि?
भाद्रपद शुक्ल चतुर्थी (अगस्त–सितम्बर) — सन्ध्या — चन्द्रोदय के बाद (चन्द्र दर्शन अनिवार्य)
चौरचन्द्र / चौठ चन्द्र पूजा विधि (मिथिला) लेल कोन पूजा सामग्री चाही?
मिट्टी/गोबर गणेश मूर्ति, अरिपन पाउडर, छलनी (चन्द्र दर्शन हेतु), तिलकुट, लड्डू, फल, दूर्वा, पुष्प, सिन्दूर, हल्दी, दही, चावल, मोदक, घी का दीपक, अगरबत्ती
चौरचन्द्र / चौठ चन्द्र पूजा विधि (मिथिला) मे कोन मंत्र जपल जाइत अछि?
ॐ गणेशाय नमः ।
ॐ चन्द्राय नमः ।
वक्रतुण्ड महाकाय सूर्यकोटि समप्रभ ।
निर्विघ्नं कुरु मे देव सर्वकार्येषु सर्वदा ॥
चौरचन्द्र / चौठ चन्द्र पूजा विधि (मिथिला) करबा सँ की लाभ भेटैत अछि?