वटपौर्णिमा व्रत विधी (महाराष्ट्र — वटवृक्ष पूजन)
वटपौर्णिमा = ज्येष्ठ पौर्णिमेला सुवासिनी वडाच्या झाडाला धागा (सूत) बांधतात, प्रदक्षिणा घालतात. सावित्रीने यमराजाकडून सत्यवानाचे प्राण परत मिळवले — त्याचे स्मरण. पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी.
ज्येष्ठ पौर्णिमा (मे-जून)
सकाळी — सूर्योदयानंतर ते दुपारपर्यंत
Puja Samagri (Items Required)
- सुती धागा (सूत)
- हळद-कुंकू
- फुलं, अक्षता
- पाच फळे
- विड्याची पाने, सुपारी
- दिवा, उदबत्ती
- ब्लाउज पीस / वाण
Puja Procedure — Steps
तयारी व उपवास
पहाटे स्नान. सोळा शृंगार करा — हिरव्या बांगड्या, कुंकू, मंगळसूत्र. उपवास (फलाहार). वडाच्या झाडाजवळ जा.
वटवृक्ष पूजन
वडाच्या झाडाला पाणी वाहा. हळद-कुंकू लावा. फुलं, अक्षता अर्पण. दिवा-उदबत्ती लावा. "ॐ सावित्र्यै नमः" म्हणा.
सूत बांधणे व प्रदक्षिणा
सुती धागा घ्या. वडाच्या झाडाला ७ किंवा १०८ प्रदक्षिणा घालत धागा बांधा. प्रत्येक प्रदक्षिणेत "सत्यवान-सावित्री" कथेचे स्मरण. पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी प्रार्थना.
कथा वाचन व प्रसाद
वटपौर्णिमा (सावित्री-सत्यवान) कथा वाचा/ऐका. सुवासिनींना हळद-कुंकू, वाण वाटप. प्रसाद — पाच फळे, नारळ. उपवास सोडा.
Main Mantra
ॐ सावित्र्यै नमः । वटमूले स्थितो ब्रह्मा वटमध्ये जनार्दनः । वटाग्रे शङ्करः प्रोक्तः सावित्री वटसंश्रिता ॥
Benefits of this Puja
पतीचे दीर्घायुष्य, सौभाग्य, सावित्रीसारखे पातिव्रत्य, कौटुंबिक सुख.
