Skip to content
← Pooja Vidhi
भगवान शिव (उमापति महादेव) — पुरमंडल "छोटा काशी"
भगवान शिव (उमापति महादेव) — पुरमंडल "छोटा काशी"

पुरमंडल मेला — महा शिवरात्रि बिधि (डुग्गर)

Last updated: 14 June 2026

पुरमंडल गी "छोटा काशी" दे नांव कन्नै जाणा जंदा ऐ — एह् जम्मू दा सबतूं पवित्तर शिव तीर्थ ऐ। महा शिवरात्रि गी एथ्थै लक्खें श्रद्धालू भगवान शिव दी पूजा करदे ते देवक नदी विच स्नान करदे। पुरमंडल विच प्राचीन शिव मंदिर, नंदीश्वर मंदिर ते घाट सारे मिली करी एह् क्षेत्र गी अद्भुत बनान्दे। डोगरा परिवार एथ्थै शिवरात्रि दी रात सारी रात जागरण करदे ते शिव-विवाह दा नाटक भी करदे।

Occasion

महा शिवरात्रि — फाल्गुन कृष्ण चतुर्दशी (फरवरी–मार्च)

Muhurat

रात दे चार प्रहर — हर प्रहर विच शिव-अभिषेक

Puja Samagri (Items Required)

  • बिल्वपत्र (बेल दे पत्ते)
  • दूध, दही, शहद, घी, गंगाजल
  • धतूरा, आक दे फूल
  • भांग
  • जल दा कलश
  • रुद्राक्ष माला
  • अगरबत्ती, कपूर, दीवे
  • चंदन
  • श्वेत वस्त्र

Puja Procedure — Steps

Step 1

देवक नदी विच स्नान

सवेरे पुरमंडल दी देवक नदी विच पवित्तर स्नान करो। "ॐ नमः शिवाय" दा जाप करदे नदी विच डुबकी लाओ। श्वेत वस्त्र पहिनो।

Step 2

शिवलिंग अभिषेक — चार प्रहर

रात दे चार प्रहरें विच शिवलिंग दा अभिषेक करो। पहिला प्रहर — दूध, दूजा — दही, तीजा — घी, चौथा — शहद। हर प्रहर विच बिल्वपत्र, धतूरा ते फूल चढ़ाओ। "ॐ नमः शिवाय" दा निरंतर जाप करो।

Step 3

शिव-विवाह दा आयोजन

पुरमंडल विच शिवरात्रि दी रात शिव-पार्वती दे विवाह दा नाटक कीता जंदा ऐ। भगवान शिव दी बरात निकाली जंदी ऐ — ढोल-नगाड़े, डोगरी गीत ते नाच कन्नै। एह् डोगरा शिवरात्रि दा विशेष अंग ऐ।

Step 4

प्रातःपूजा ते पारण

सवेरे फिर शिवलिंग दी पूजा करो। प्रसाद बांटो — भांग दा ठंडाई, बबरू, मीठे चावल। व्रत तोड़ो ते बड़ें-बुजुर्गें दा आशीर्वाद लेओ।

Main Mantra

ॐ नमः शिवाय। ॐ नमः शिवाय। ॐ नमः शिवाय।

कर्पूरगौरं करुणावतारं, संसारसारं भुजगेन्द्रहारम्।
सदा वसन्तं हृदयारविन्दे, भवं भवानीसहितं नमामि।


जय पुरमंडल दे शिवा, छोटा काशी दे नाथा।
डुग्गर दे भोलेनाथ, सदा कृपा बनाई रक्खो।

Benefits of this Puja

पुरमंडल शिवरात्रि कन्नै भगवान शिव दी विशेष कृपा, पापें थमां मुक्ति, मनोकामना पूर्ति ते मोक्ष दा मार्ग मिलदा ऐ। "छोटा काशी" दी यात्रा काशी बराबर फल देंदी ऐ।

Important Notes

• देवक नदी विच स्नान जरूरी ऐ — एह् गंगा बराबर पवित्तर मंनी जंदी ऐ। • चार प्रहर दा अभिषेक पूरा करो — अधूरा मत छड्डो। • शिव-विवाह दा नाटक जरूर देक्खो — एह् पुरमंडल दी खास परम्परा ऐ। • भांग सिर्फ प्रसाद रूप विच — नशे लेई नेईं। • जूते मंदिर दे बाहर ई उतारो।

अक्सर पुच्छे जाने आह्ले सोआल

पुरमंडल मेला — महा शिवरात्रि बिधि (डुग्गर) कदूं कीती जंदी ऐ ते शुभ मुहूर्त केह् ऐ?

महा शिवरात्रि — फाल्गुन कृष्ण चतुर्दशी (फरवरी–मार्च) — रात दे चार प्रहर — हर प्रहर विच शिव-अभिषेक

पुरमंडल मेला — महा शिवरात्रि बिधि (डुग्गर) आस्तै केड़ी पूजा सामग्री चाहिदी ऐ?

बिल्वपत्र (बेल दे पत्ते), दूध, दही, शहद, घी, गंगाजल, धतूरा, आक दे फूल, भांग, जल दा कलश, रुद्राक्ष माला, अगरबत्ती, कपूर, दीवे, चंदन, श्वेत वस्त्र

पुरमंडल मेला — महा शिवरात्रि बिधि (डुग्गर) च केड़ा मंत्र जपेआ जंदा ऐ?

ॐ नमः शिवाय। ॐ नमः शिवाय। ॐ नमः शिवाय। कर्पूरगौरं करुणावतारं, संसारसारं भुजगेन्द्रहारम्। सदा वसन्तं हृदयारविन्दे, भवं भवानीसहितं नमामि। जय पुरमंडल दे शिवा, छोटा काशी दे नाथा। डुग्गर दे भोलेनाथ, सदा कृपा बनाई रक्खो।

पुरमंडल मेला — महा शिवरात्रि बिधि (डुग्गर) करने कन्नै केह् लाभ मिलदे न?

पुरमंडल शिवरात्रि कन्नै भगवान शिव दी विशेष कृपा, पापें थमां मुक्ति, मनोकामना पूर्ति ते मोक्ष दा मार्ग मिलदा ऐ। "छोटा काशी" दी यात्रा काशी बराबर फल देंदी ऐ।

What to do next

← View all Pooja Vidhis

Recently Accessed

Home

Premium Tools

View All →

Trending Topics

Continue Your Spiritual Journey

Explore related Hindu wisdom, daily guidance, and AI-powered answers on VedKosh.

Independently reviewed for authenticity. Please verify meanings and rituals yourself before following. Not medical, legal or financial advice.

पुरमंडल मेला — महा शिवरात्रि बिधि (डुग्गर) — Complete Guide | VedKosh