12 Jyotirlingas of Lord Shiva

द्वादशज्योतिर्लिंगेषु प्रथमं चन्द्रदेवस्य मन्दिरम्। 'अमरमन्दिरम्' इति नाम्ना प्रसिद्धं इतिहासे अनेकवारं नष्टं पुनर्निर्माणं च कृतम् अस्ति ।...

श्रीशैलमपर्वते श्रीकृष्णनदीतीरे स्थितम् | कतिपयेषु मन्दिरेषु अन्यतमं यत्र ज्योतिर्लिंगं शक्तिपीठं च एकत्र वर्तन्ते ।...

एकमेव दक्षिणाभिमुखं ज्योतिर्लिंगम् | प्रदोषसमये पवित्रभस्मस्य उपयोगेन क्रियमाणस्य अद्वितीयस्य भस्म आरतीयाः कृते प्रसिद्धः। कुम्भमेलस्य चतुर्णां स्थलान...

नर्मदानद्याः निर्मितस्य पवित्रस्य 'ॐ' प्रतीकस्य आकारस्य द्वीपे स्थितम् । मान्धाटाद्वीपः अत्यन्तं पवित्रः इति मन्यते ।...

३,५८३ मीटर् ऊर्ध्वतायां हिमालये स्थितम् । चार धाम तीर्थस्थलेषु अन्यतमम् । मन्दिरं हिमाच्छादितशिखरैः, हिमशैलैः च परितः अस्ति ।...

सह्याद्रीशृङ्खलायां स्थिता, भीमानद्याः उत्पत्तिः । एतत् मन्दिरं जैवविविधतायाः कृते प्रसिद्धे सघनवनक्षेत्रे अस्ति तथा च भीमशंकरवन्यजीवसंरक्षणस्य भागः अ...

गङ्गानदीतीरे पवित्रे वाराणसीनगरे स्थितम्। भारतस्य पवित्रतमेषु प्राचीनतमेषु मन्दिरेषु अन्यतमम् । अस्य नगरस्य कालः अन्तरिक्षस्य च मिलनस्थानम् इति मन्यते...

पुण्य गोदावरी नदी का उत्पत्ति। लिंगस्य ब्रह्मविष्णुशिवस्य (त्रिमूर्ति) प्रतिनिधित्वं कृत्वा त्रीणि मुखानि सन्ति। प्रति १२ वर्षेषु कुम्भमेलस्य स्थानम् ...

बाबा बैद्यनाथ धाम इति अपि प्रसिद्धम् । मुख्यदेवता 'परमवैद्यः' इति मन्यते । श्रावणमासे लक्षशः भक्ताः गङ्गायाः पवित्रजलं अर्पणार्थम् अत्र आगच्छन्ति ।...

श्रीकृष्णसम्बद्धस्य प्राचीननगरस्य द्वारकासमीपे स्थितम् । अस्मिन् मन्दिरे २५ मीटर् ऊर्ध्वं विशालं शिवस्य प्रतिमा अस्ति । सर्वविषेभ्यः भक्तानां रक्षणं क...

चार धाम तीर्थस्थलेषु अन्यतमं रामेश्वरद्वीपे स्थितम् । हिन्दुमन्दिरेषु अस्य मन्दिरस्य दीर्घतमः गलियारा अस्ति । श्रीरामेन शिवपूजनेन सह सम्बद्धम्।...

द्वादशज्योतिर्लिंगेषु अन्तिमम्। यूनेस्को विश्वविरासतस्थलस्य प्रसिद्धस्य एलोरागुहानां समीपे स्थितम् । घुश्मेश्वर इत्यपि ।...